دین و زندگی اول تا چهارم متوسطه-علمی - آموزشی

دین و زندگی اول تا چهارم متوسطه-علمی - آموزشی

خلاصه دروس و سوالات دین و زندگی اول تا سوم دبیرستان و پیش دانشگاهی
دین و زندگی اول تا چهارم متوسطه-علمی - آموزشی

دین و زندگی اول تا چهارم متوسطه-علمی - آموزشی

خلاصه دروس و سوالات دین و زندگی اول تا سوم دبیرستان و پیش دانشگاهی

اصلاحیه ی آیات کتاب دین و زندگی ۳ چاپ ۱۳۹۰

اصلاحیه اشتباهات چاپی آیات کتاب دین و زندگی 3 چاپ سال 90  

جهت اطلاع همکاران گرامی و دانش آموزان عزیز

غلط

صحیح

صفحه

آیه

دخل المدینه علی حین

وَدَخَلَ الْمَدِینَةَ عَلَى حِینِ

۷۵

۱۵ قصص

الذین آمنوا و عملوالصالحات

إِنَّ الَّذِینَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ

 

۷۵

۷ بینه

لا تنکحوا المشرکات

وَلاَ تُنکِحُواْ الْمُشِرِکِینَ

 

۱۸۹

۲۲۱ بقره

... یوم یقوم الحساب

... یَوْمَ یَقُومُ الْحِسَابُ

۱۸۹

41 ابراهیم 

و ما التنا من عملهم

وَمَا أَلَتْنَاهُم مِّنْ عَمَلِهِم

201

21 طور

 

ظرافت های معلمی

 

پرنده برای رسیدن به بلندای مقصدش «بال»  می خواهد ومعلم «حال»  

 

ذهن ما باغچه است، گل در آن باید کاشت ُ گر نکاری گل را، علف هرز در آن می روید زحمت کاشتن یک گل سرخ،کمتر از زحمت برداشتن هرزگی آن علف است،گل بکاریم بیا تا مجال علف هرز میسر نشود

  

موفقیت هرگز پایان نمی پذیرد!!! کلید موفقیت در دستان شماست .

هزار و سه پند شیطان به موسی

 

هزار و سه پند

شیطان به حضور حضرت موسی (ع) امد و گفت : آیا میخواهی به تو هزار و سه پند بیاموزم حضرت موسی گفت : انچه تو میدانی من بیشتر میدانم و نیازی به پند تو ندارم .

 

در همین حال جبرئیل وارد شد و عرض کرد ای موسی خداوند میفرماید هزار پند او فریب است اما سه پند او را بشنو موسی هم به شیطان گفت سه پند از هزار و سه پندت را بگو

شیطان گفت :

۱- چنانچه انجام دادن کار نیکی را در خاطرت گذراندی برای انجام دادن ان شتاب کن و گرنه تو را پشیمان میکنم .

۲- اگر با زنان بیگانه و نامحرم نشستی غافل از من مباش که تو را به گمراهی وادار میکنم .

۳- چون خشم و غضب بر تو مستولی شد جای خود را عوض کن و گرنه فتنه به پا میکنم .  

 

با کسب اجازه از استاد غلامحسین یگانه مدیر وبلاگ درس دین و زندگی  

بارم بندی دین و زندگی اول تا سوم متوسطه

 

بارم کتب دین و زندگی

بارم بندی درس دینی و قرآن پایه اول متوسطه

الف: ارزشیابی مستمر- ( نمونةبرگه ارزشیابی مستمردر صفحه 51 کتاب معلم آمده است)

1- قرائت قرآن کریم (چهار نمره):

-  از هر دانش‌آموز در هر نوبت حداقل 3 بار وهر بار حداقل 5 تا7 سطر از قرائت آیات قرآن ارزشیابی بعمل می‌آید.( پرسش از قرائت سایر آیاتی که در درس آمده، بلامانع است.).به ازای هر غلط روخوانی 25/0 از چهار نمره کسر می‌شود.

-     در صورتی که دانش‌آموز حروف خاص عربی را صحیح تلفظ نمی‌کند به ازای هر حرف 25/0 و حداکثریک نمره از قرائت او کسر می‌شود.

-  در صورتی که دانش‌آموز آیات رابه صورت مقطع و مکرر بخواند از 5/0 نمره تا 1 نمره از نمرة قرائت او کسر می‌شود.

-  چنانچه دانش‌آموز آیات را به شیوه ترتیل یا تحقیق و با رعایت احکام ضروری تجوید بخواند از 5/0 تا 1 نمره به نمرة قرائت او افزوده می‌شود.

2- درک معنای آیات قرآن کریم  ( 3 نمره ) :

-  از هر دانش‌آموز در هر نوبت حداقل 3 بار ازمعنای آیات پرسش می‌شود، هر بار حدود 3 سطر از این گونه آیات را معنا می‌کند و هر سطر یک نمره داردکه به میزان صحت معنای هر سطر نمره این قسمت مشخص می‌شود.

3- پاسخ به سئوال‌هاوفعالیت‌های داخل و پایان هردرس (جمعا  9 نمره)شامل :

-   سوال هایی که دبیر در هنگام تدریس یا پایان آن ویا در جلسات بعدی می پرسد .

-  فعالیت های فردی یا گروهی دانش آموزان در کلاس که درداخل هر درس با عناوینی مانند : تفکر ،جمع آوری اطلاعات،تفکیگ ،اندیشه در آیات و ... مشخص شده اند

- سوال و فعالیت های مربوط به  اندیشه و تحقیق  با توجه به توانایی دانش آموز در پاسخ گویی (در این بخش به دفتر کار دانش آموز نمره ای تعلق نمی گیرد)

4- مشارکت درفعالیتهای کلاسی و کار‌ گروهی (2نمره ).

5- زیبایی ونظم دفتر کار( 2 نمره)   

تذکر: دانش‌آموزانی که برخی از کارهای بخش«پیشنهاد» کتاب درسی یا به ابتکار خود  فعالیتهای ادبی،  هنری و تحقیقی دیگری را انجام می دهند 2 نمره فوق‌العاده به نمره مستمر آنها(تا سقف نمره 20 ) در هر نوبت  تحت  عنوان «خلاقیت‌های علمی و هنری» اضافه می‌گردد.

ب: ازرشیابی پایانی

        1- امتحان قرائت قرآن کریم(4 نمره):

از هر دانش‌آموز درهر امتحان پایانی دو نیم صفحه ازآیات شریفه  کتاب درسی و بخشی از قرآن‌کریم که دبیر محترم معین نموده است ،ارزشیابی قرائت قرآن، همانند ارزشیابی مستمر،  بعمل می آید ( پرسش از قرائت سایر آیات دروس بلامانع است)

         2- امتحان کتبی از محتوای دروس ( 16 نمره)   

شهریور‌ماه

نوبت دوم

نوبت اول

درس

بخش‌کتاب

4

4 نمره

7

اول تا چهارم

مرحلة اول

2

5

پنجم تا ششم

2

4

هفتم و هشتهم

2

4

-

دهم تا دوازدهم

مرحله دوم

3

5/3

-

سیزدهم و چهارم

مرحله سوم

3

5/4

-

پانزدهم و شانزدهم

16

16

16

جمع

  تذکر :در ارزشیابی پایانی به نکات زیر توجه شود:

1- در ترجمه آیات، در همان حدی که در کتاب پیش‌بینی شده سئوال داده شود.

2-  سئوال‌ها به گونه‌ای طرح شود که تفکر بر انگیز باشد.

3-  سئوال‌هایی که جنبه اطلاعات دارد،صرفاً در موارد ضروری مانند موضوعات مربوط به احکام،طراحی ‌گردد.

4-  از سئوال‌هایی که دانش‌آموزان را مجبور به حفظ عبارت‌های کتاب می‌نماید  خودداری شود.

5- پیش از آنکه به تطبیق پاسخ‌ها با عبارت‌های کتاب اهمیت داده شود، توانایی تفکر و قدرت تجزبه و تحلیل دانش‌آموز مورد توجه قرار گیرد.

بارم بندی درس دینی و قرآن پایه دوم  متوسطه                   

الف : ارزشیابی مستمر

ارزشیابی مستمر این درس همانند ارزشیابی مستمر درس دینی وقرآن پایه اول می باشد.   

ب: ازرشیابی پایانی

1- امتحان قرائت قرآن کریم ( 4نمره)

از هر دانش‌آموز درهر امتحان پایانی حدود دو نیم صفحه ازآیات شریفه  کتاب درسی و بخشی از قرآن‌کریم که دبیر محترم معین نموده است ،امتحان قرائت به عمل می آید. شیوه نمره گذاری به همان صورتی است که در ارزشیابی مستمر انجام می گیرد.    
2- امتحان کتبی از محتوای دروس ( 16 نمره) :

شهریور‌ماه

نوبت دوم

نوبت اول

شماره درس

2

5

4

اول ودوم

2

3

سوم وچهارم

5

9

پنجم تا نهم

3

2

-

دهم

3

-

یازدهم ودوازدهم

2

3

-

سیزدهم وچهاردهم

2

3

-

پانزدهم و شانزدهم

16

16

16

جمع

تذکرات :

۱ -  حفظ کردن عین آیات وروایات ضروری نیست ، بلکه برداشت واستنباط از آن ها اهمیت دارد. برای مثال ، نباید از دانش آموزان  خواسته شود که آیه یا حدیثی دربارة توبه بنویسند . بلکه باید آیه یا حدیث مطرح شود ودانش آموزان پیام ها ونکاتی را که از آیه یا حدیث به دست می آید ، بنویسند.

۲ - آیاتی که ترجمة آن ها درکتاب آمده است نباید ترجمة این آیه ها درارزشیابی ها مورد سؤال قرار گیرد. هم چنین نباید از کلمات ولغاتی که تداعی کنندة درس عربی است سؤال شود.            بارم بندی درس دینی — قرآن پایه سوم  متوسطه

الف _ ارزشیابی مستمر:
این ارزش یابی همانند ارزش یابی مستمر درس دینی و قرآن پایه های اوّل و دوم است.

ب ـ ارزش یابی پایانی نوبت اوّل :

1 - امتحان قرائت قرآن (4 نمره)

در امتحان پایانی نوبت اوّل ، از هر دانش‌آموز حدود دو و نیم صفحه ازآیات شریفه ی  کتاب درسی امتحان قرائت به عمل می آید. شیوه نمره گذاری به همان صورتی است  که در ارزش یابی مستمر پایه های اوّل و دوم  انجام میگیرد.   

2 امتحان کتبی (16 نمره)

دروس

اول تا سوم

چهارم و پنجم

ششم تا هشتم

نمره

5

5

6

تذکر : دروس ششم تا هشتم برای دانش آموزان  اهل سنت حذف می باشد و به جای آن از سه درس اول کتاب ضمیمه  امتحان گرفته می شود.
پ
  _ ارزش یابی پایانی نوبت دوم و شهریور

دروس

اوّل تا پنجم

ششم تا هشتم

نهم و دهم

یازدهم و دوازدهم

سیزدهم

چهاردهم تا شانزدهم

جمع

نمره

4

3

3

4

2

4

20

  تذکر: حفظ کردن عین آیات وروایات به جز مواردی که درکتاب تعلیمات دینی وقرآن (3 ) مشخص شده است ضروری نیست ، بلکه برداشت واستنباط از آن ها اهمیت دارد. برای مثال ، نباید از دانش آموزان  خواسته شود که آیه یا حدیثی در بارة توبه بنویسند . بلکه باید آیه یا حدیث مطرح شود ودانش آموزان پیام ها ونکاتی را که از آیه یا حدیث به دست  می آید ، بنویسند.

تذکر : آیاتی که ترجمة آن ها درکتاب آمده است نباید ترجمة این آیه ها درارزشیابی ها مورد سؤال قرار گیرد. هم چنین نباید از کلمات ولغاتی که تداعی کنندة درس عربی است سؤال شود.            بارم بندی درس تعلیمات دینی ( ویژه اقلیت های دینی)

  الف - اقلیت های کلیمی ، زردشتی وآشوری

 ارزشیابی مستمرو پایانی هر کدام  20 نمره ( نوبت اول ، دوم و شهریِور):

 1 - کتاب مشترک تعلیمات ادیان واخلاق              (10نمره)

 2- کتاب اختصاصی هریک از اقلیت های مذکور    (10نمره)

  ب- اقلیت ارمنی:به علت نداشتن کتاب اختصاصی ،  تمام 20 نمره ارزشیابی مستمر و20 نمره  ارزشیابی پایانی به کتاب مشترک تعلیمات ادیان واخلاق اختصاص دارد.

اهم مطالب و سوالات درس ۸ دین و زندگی سوم ۳ متوسطه

درس هشتم – احیای ارزش های راستین

نقش ائمه اطهار (ع) در تداوم قلمرو رسالت پیامبر(ص)

اقدامات امامان شیعه بعد از پیامبر اکرم(به مدت  250 سال)

امامان شیعه پس از رحلت پیامبر اکرم (ص)  در آن شرایط سخت و پیچیده  برای جلوگیر ی از مسخ  و  انحراف  اسلام   به وظایف سه گانه خویش  عمل کردند   ،  تلاش ائمه اطهار سبب شد  که چهره اسلام راستین  که بر اساس توحید ، عدل و امامت  استوار است  ،باقی  بماند .

چگونگی  اقدامات آنان در  این درس به صورت خلاصه آمده است :

الف)  اقدامات مربوط به مرجعیت علمی

•         تعلیم و تفسیر قران کریم   -  امامان شیعه از هر فرصتی برای تفسیر معارف قرآنی استفاده کردند و مشتاقان را با حقایق قرآنی آشنا کردند.

•         اقدامات برای حفظ سخنان و سیره پیامبر  -   از راه آموزش فرزندان خود  و از طریق انتقال سخنان ائمه و پیامبر به امامان بعد

•         پاسخ به مسایل نو و نیازهای جدید-  با گسترش ممالک اسلامی مسایل جدیدی در جامعه پدید آمد. -  امامان شیعه به دور از انزوا و گوشه گیری به حل مسایل جدید پرداختند.

•         تربیت شخصیت های اسلامی        -     امامان شیعه شاگردان زیادی را در مسایل دینی و علوم دیگر تربیت کردند.

کتب روایی شیعه که در آن ها احادیث و روایات معتبر شیعه نقل شده است

کتب معصومین

علیهم السلام

1- نهج البلاغه  :  شامل خطبه ها و نامه ها و کلمات کوتاه از علی(ع) است. که سید رضی انصاری آن ها را جمع آوری نموده است.

2- غرر الحکم و درر الکلم   :   شامل یازده هزار سخن از علی است

3- صحیفه سجادیه  :  مجموعه دعا های امام سجاد(ع) است.

کتب معتبر حدیثی علمای شیعه

( کتب اربعه )

1- کافی  از   شیخ کلینی

2- من لا یحضره الفقیه  از  شیخ صدوق

3- التهذیب  از  شیخ طوسی

4- الاستبصار  از شیخ طوسی

ب)مجاهده در راه ولایت ظاهری و ایجاد حکومت

امامان بزرگوار از دو جهت با حاکمان زمان خودشان مبارزه می کردند

ü      چون رهبری جامعه از طرف خدا به آنها سپرده شده بود  و لازم بود درصورتی که شرایط فراهم بود با حاکمان غاصب مبارزه و آ ن ها را  بر کنار سازند

ü      دلیل دیگر  آن که سکوت در برابر  ظلم و زیر پا گذاشته شدن قوانین الهی را گناه می دانستند و در این شرایط امر به معروف و نهی از منکر  را واجب می شمردند.

امامان معصوم علیهم السلام در را ه مجاهده برای برقراری حکومت اسلامی از اصولی تبعیت می کردند که عبارتند از:

•         عدم تایید حاکمان

•         معرفی خود به عنوان امام بر حق

•         آگاهی بخشی به مردم

•         انتخاب شیوه درست مبارزه

•         حاکمان زمان ائمه می دانستند که امامان شیعه ، آن ها را به عنوان جانشینان پیامبر به رسمیت نمی شناسند و برای آن ها مشروعیتی قایل نیستند.

شیوه های مختلف مبارزه امامان شیعه

همه امامان شیعه  در راستای مبارزات خود هم جهت بودند و شیوه مبارزات آن ها بنا بر مقتضیات زمان با هم متفاوت است ، به نمونه های زیر دقت کنید :

-  مبارزه مسلحانه  مانند  امام حسین(ع)

-  صلح  مانند  امام حسن(ع)

- تبیین معارف دینی بوسیله دعا  مانند امام سجاد(ع)

- نهضت علمی بوسیله امام باقر و امام صادق علیهما السلام

-  تقیه   آن بخش از مبارزه که شخص عقاید و مبارزات خود را مخفی نگه می دارد تا در عین ضربه  زدن به دشمن کمتر ضربه بخورد. مانند  امام سجاد(ع) ( ائمه با این شیوه ، به حفظ جان شیعیان و یاران  راستین  خود از دست حاکمان  ، کمک می کردند ).

ج)راهنمایی مردم با ولایت معنوی

این مقام ناشی از بندگی واقعی ائمه اطهار در پیشگاه خداست  و امامان شیعه  با داشتن  ولایت معنوی :

ü      واسطه خیر و برکت و رحمت در جهان هستی هستند.

ü      از طریق معنوی و غیبی نیازهای مردم را پاسخ می دهند و آنان را به مقصود می رسانند

ü      بسیاری از شیعیان مخلص از انوار حکمت و معرفت  ائمه بهره گرفته اند و نور معرفت به قلب آنان تابیده است. 

 

سوالات متن درس ۸ دین وزندگی۳ با پاسخ

 

1)انجام مسولیت های دو گانه مقا م امامت چه تاثیری در حفظ اسلام و مسلمین داشت ؟ ص 98  خ 3 تا 5
2)تلاش ومجاهدت امامان را در قالب مسولیت های سه گانه را نام ببرید ؟ ص 98 و 103 الف- ب
3)چرا ائمه به تعلیم و تفسیر قرآن کریم پرداختند ؟ ص 98  خ 1 تا 3 مورد 1
4)نتیجه تعلیم و تفسیرتوسط ائمه چه بود؟ ص 98 خ 4 تا 5
5)اقدام ائمه برای حفظ سخنان و سیره ی پیامبر (ص)را توضیح دهید ؟ ص 89     خ  1تا 3    
6)ائمه اطهار چگونه به مسائل جدید ونیازهای نو جامعه خود پاسخ می دادند؟ص  100 مورد 3 خ 2تا4
7)ثمره ی حضور سازنده ی ائمه اطهار در عرصه پاسخگویی به مسائل مختلف و اظهار نظر درباره احکام اخلاق چه بود؟ ص 100 مورد 3 خ 4تا5
8)چند نمونه از کتب ارزشمند در زمینه حدیث وسیره ی ائمه را معرفی کنید؟ص  100 خ  6ت ا11
9)دانشمندان اسلامی احادیث پیامبر و ائمه اطهار را در چه مجموعه هایی گرد آوری کردند ؟ص  101 خ 2 تا 5
10)چرا امامان به تربیت شاگردان می پرداختند ؟ ص   101   شماره 4  خ 1 تا 3
11)ائمه اطهار از چه جهاتی با حاکمان زمان خود مبارزه می کردند ؟ ص  103   خ 1 تا 6        

12)امامان در مجاهده با حکمان وقت از چه اصولی استفاده می کردند ؟ ص 103   شماره های 1-4
13)آیا امامان حاکمان زمان خودرا تایید می کردند ؟ ص  103   شماره 1خ  2
14)ائمه اطهار چه کسانی را به عنوان جانشینان بر حق پیامبر اکرم معرفی می کردند ؟ ص 103 شماره 2  خ1تا 3
15)راه رهایی مسلمانان از دست حاکمان طا غوتی چه بود؟امامان چه پاسخی به این مسئله دادند؟ ص   103 خ 1 تا 3
16)در آیه شریفه (الاالموده فی القربی ) منظور از فی القربی چیست ؟ ص 97 خ سبز کتاب  
17)شیوه ی مبارزه با حاکمان توسط ائمه اطهار متناسب با چه چیز بود؟  ص  103 خ 1 تا 3  
18)منظور از تقیه چیست ؟کدام ائمه مبارزات خود را به این شیوه انجام می دادند ؟  ص  104  خ 1 تا 3
19)نمونه ای از شیوه ی تقیه را بنوسید ؟  ص  104  خ 3 تا 5
20)پس از رسول خدا چه کسی واسطه خیر وبرکت ورحمت بر جهان هستی است؟  ص 106   خ 1 تا 3
21)چه کسانی مورد توجه ولایت معنوی ائمه اطهار قرار گرفتند ؟  ؟   ص   106  پ 2 خ 1 تا 2      
23)نمونه هایی از روش های متفاوت ائمه را بنوسید ؟ ص 104  تا 105  موارد شماره 1 تا 9
24)مقام و منزلت انسانهای با فضیلت ناشی از چیست ؟ ص 106 پ 2 خ 5 تا 6